„Kada ne bi bilo loših ljudi, tada ne bi bilo dobrih advokata“

Čarls Dikens


 

Advokatura je nezavisna i samostalna služba pružanja pravne pomoći fizičkim i pravnim licima. Samostalnost i nezavisnost advokature ostvaruje se:

1) samostalnim i nezavisnim obavljanjem advokature;

2) pravom stranke na slobodan izbor advokata;

3) organizovanjem advokata u Advokatsku komoru Srbije i advokatske komore u njenom sastavu, kao samostalne i nezavisne organizacije advokata;

4) donošenjem opštih akata od strane advokatskih komora;

5) odlučivanjem o prijemu u advokaturu i o prestanku prava na bavljenje advokaturom.

Osnovni zakon koji uređuje oblast advokature u Srbiji je Zakon o advokaturi. Ovim zakonom uređuju se advokatska služba, uslovi za bavljenje advokaturom i oblici rada advokata, prava,

obaveze i odgovornost advokata i advokatskih pripravnika i organizacija i rad advokatskih komora. Ovaj Zakon bazira se na aktima UN i Saveta Evrope.

Pružanje pravne pomoći obuhvata davanje usmenih i pismenih pravnih saveta i mišljenja, sastavljanje tužbi, zahteva, predloga, molbi, pravnih lekova, predstavki i drugih podnesaka,

sastavljanje ugovora, zaveštanja, poravnanja, izjava, opštih i pojedinačnih akata i drugih

isprava, zastupanje i odbranu fizičkih i pravnih lica, posredovanje u cilju zaključenja pravnog

posla ili mirnog rešavanja sporova i spornih odnosa i obavljanje drugih poslova pravne pomoći u ime i za račun domaćeg ili stranog fizičkog ili pravnog lica, na osnovu kojih se ostvaruju prava ili štite slobode i drugi interesi.

Pravo na bavljenje advokaturom stiče se donošenjem odluke o upisu u imenik advokata i

polaganjem advokatske zakletve.

 

Uslovi za bavljenje advokaturom

Potrebna je:

1) diploma pravnog fakulteta stečena u Republici Srbiji ili diploma pravnog fakulteta stečena u stranoj državi i priznata u skladu sa propisima koji uređuju oblast visokog obrazovanja;

2) položen pravosudni i advokatski ispit u Republici Srbiji;

3) državljanstvo Republike Srbije;

4) opšta zdravstvena i potpuna poslovna sposobnost;

5) nepostojanje radnog odnosa;

6) neosuđivanost za krivično delo koje bi kandidata činilo nedostojnim poverenja za bavljenje advokaturom;

7) nepostojanje druge registrovane samostalne delatnosti ili statusa statutarnog zastupnika, direktora ili predsednika upravnog odbora u pravnom licu, člana ili predsednika izvršnog odbora banke, zastupnika državnog kapitala, stečajnog upravnika, prokuriste i lica koje ugovorom o radu ima utvrđenu zabranu konkurencije;

8) dostojnost za bavljenje advokaturom;

9) obezbeđen radni prostor pogodan za bavljenje advokaturom i ispunjenost tehničkih uslova, u skladu sa aktom Advokatske komore Srbije;

10) protek najmanje tri godine od donošenja konačne odluke o odbijanju zahteva za upis u imenik advokata bilo koje od advokatskih komora u sastavu Advokatske komore Srbije, ako je kandidat prethodno podnosio zahtev koji je odbijen.

Smatra se da nije dostojan poverenja za bavljenje advokaturom kandidat iz čijeg se života i rada, u skladu sa opšteprihvaćenim moralnim normama i kodeksom, može zaključiti da se neće savesno baviti advokaturom i čuvati njen ugled.

Ispunjenost uslova za upis u imenik advokata, advokatska komora ceni po slobodnoj oceni. Kandidat koji je obavljao sudijsku ili javnotužilačku funkciju najmanje 12 godina, ne polaže advokatski ispit.

Advokatska zakletva

Advokatska zakletva polaže se pred predsednikom advokatske komore ili licem koje on ovlasti.

Advokatska zakletva glasi:

„Zaklinjem se da ću dužnost advokata obavljati savesno, da ću se u svom radu pridržavati Ustava, zakona i drugih propisa, statuta advokatske komore i Kodeksa profesionalne etike advokata i da ću svojim postupcima i ponašanjem čuvati ugled advokature.“

Advokatska komora, na dan položene advokatske zakletve, donosi rešenje o upisu u imenik advokata i izdaje advokatsku legitimaciju. Advokatska legitimacija služi kao dokaz svojstva advokata. Ona  sadrži ime i prezime advokata, njegovu fotografiju, redni broj i dan, mesec i godinu upisa u imenik advokata, kao i druge podatke od značaja za utvrđivanje svojstva advokata predviđene opštim aktom advokatske komore.

Advokat je dužan da se stvarno i stalno bavi advokaturom, da pravnu pomoć pruža stručno i

savesno, u skladu sa zakonom, statutom advokatske komore i kodeksom, da čuva  advokatsku tajnu, da ima pravo na informaciju, kao i da u profesionalnom radu i u privatnom životu koji je dostupan javnosti čuva ugled advokature. Svoju delatnost može vršiti na celoj teritoriji Srbije, kao i u stranoj državi, u skladu sa potvrđenim međunarodnim ugovorima i propisima te države o pravu na rad stranih advokata.

Advokat je dužan da se stalno usavršava, ne sme se baviti poslovima koji su nespojivi sa ugledom i nezavisnošću advokature, slobodno odlučuje da li će pružati stručnu pomoć i u obavezi je da stručnu pomoć pruži ili odbije u posebnim slučajevima, u skladu sa zakonom.

Advokat ima svoju kancelariju, istaknutu tablu u zgradi gde se kancelarija nalazi, kao i svoj

pečat. Advokat može privremeno da prestane da se bavi svojim delatnošču, kao i da mu se rad

zabrani, u skladu sa zakonom. Advokat se bavi advokaturom samostalno, u zajedničkoj

advokatskoj kancelariji ili kao član advokatskog ortačkog društva.

Advokatska komora Srbije

Advokatska komora Srbije i advokatske komore u njenom sastavu su samostalne i nezavisne profesionalne organizacije advokata, osnovane u skladu sa zakonom i Statutom Advokatske komore Srbije, koje su nadležne za vršenje javnih ovlašćenja i obavljanje poslova od opšteg interesa, u skladu sa zakonom i svojim statutom. Organi Advokatske komore Srbije su skupština, upravni odbor, nadzorni odbor, predsednik,jedan ili više potpredsednika, disciplinski sud, disciplinski tužilac, savet i drugi organi utvrđeni Statutom Advokatske komore Srbije.

Advokatska komora Srbije osniva Advokatsku akademiju, kao posebno telo zaduženo za stalnu

stručnu obuku advokata, advokatskih pripravnika, diplomiranih pravnika i lica zaposlenih u

advokatskim kancelarijama i društvima, usavršavanje teorijskih i praktičnih znanja i veština advokata, potrebnih za stručnu, nezavisnu, samostalnu, delotvornu i etičnu advokaturu, specijalizaciju advokata i izdavanje uverenja o specijalizaciji u određenoj oblasti prava I advokature.

Advokatski pripravnik može da započne obavljanje pripravničke vežbe ako je upisan u imenik

advokatskih pripravnika i ako je položio zakletvu advokatskog pripravnika. Prava i obaveze

advokatskih pripravnika određuju se zakonom.

Odnos advokata i klijenta zasniva se na ugovoru o nalogu. Ugovor je materijalnopravnog karaktera, te nema nikakve posebnosti što se tiče načina zaključenja, sadržaja ili forme. U pogledu punomoćja, zakonom je propisana pismena forma.

Advokat ima pravo na nagradu i naknadu troškova za svoj rad prema advokatskoj tarifi ili sporazumno, u dogovoru sa strankom, u pismenoj formi. U Srbiji nije dopušteno ugovaranje nagrade u zavisnosti od rezultata (uspeha) u sporu. Advokat ne bi trebalo da daje izjave medijima tokom trajanja postupka niti da kritikuje rad suda. Dužan je da svog klijenta štiti od napada javnosti.

 

Sonja Georgijeva

Izvori:

Zakon o Advokaturi

http://ipf.rs/wp-content/uploads/2012/08/ADVOKATURA-U-SRBIJI-Institut-za-pravo-i-finasije-www.ipf_.pdf

ADVOKATURA U SRBIJI, Vuk Raičević I,nstitut za pravo i finasije

 

 

0